U bent hier

Schouder aan Schouder-verslag webinar 2: Musea voor iedereen?!

dinsdag 6 oktober 2020 - 10:39

Maandag 28 september vond het tweede webinar van de Museumvereniging plaatst, dat deze keer geheel in het teken stond van diversiteit en inclusie. Onder leiding van moderator Aldith Hunkar gingen verschillende mensen van binnen en buiten de sector met elkaar in gesprek over dit onderwerp.

Het webinar werd afgetrapt door de Vlaamse filosoof Frans Geraedts, die vijf stappen benoemde om kansengelijkheid te bevorderen. Naast 1) diversiteit en 2) inclusie zijn met name ook 3) erkenning, 4) herstel en 5) bestrijding van (racisme) van groot belang. Geraedts: “Als je als museum diversiteit en inclusie realiseert, ben je misschien geen racistisch museum, maar ook geen antiracistisch museum.” De filosoof gaf aan dat om dit wél te worden musea gestalte moeten geven aan de verhouding van burgers tot het verleden. Vooral op het gebied van erkenning ziet hij een grote rol weggelegd voor de museale sector. Hij sluit af met de woorden dat musea zich voor alle gebieden deze vijf vragen (red: diversiteit, inclusie, erkenning, herstel en bestrijding) moeten stellen.

Het is tijd om iets te gaan doen
Het webinar was opgebouwd langs de vier P’s uit de Code Diversiteit & Inclusie: Programma, Publiek, Partnerships en Personeel. Voor de P van Programma waren uitgenodigd Imara Limon van Amsterdam Museum en Mitchell Esajas van The Black Archives. Imara gaf als tip mee: “Voor inclusie is het belangrijk om er op tijd mee te starten. Het is een traject waar je voortdurend mee bezig bent, het moet daarom verankerd worden in de missie en visie van een organisatie.” Mitchel voegde daaraan toe: “Het is tijd om iets te gaan doen: beleid formuleren en middelen vrijmaken. En dan niet voor één expositie, maar structureel. Een quick fix bestaat niet, het is een proces waar je als organisatie doorheen moet.”

Wat begon als een project is inmiddels een beweging
Voor de P van Partners waren uitgenodigd projectleider Musea Bekennen Kleur (MBK) Aspha Bijnaar en directeur Centraal Museum Bart Rutten. Het samenwerkingsverband MBK, dat begin dit jaar is opgericht, groeit hard. Bart: “Wat begon als een project is inmiddels een beweging.” De doelstelling van MBK is om erfgoedinstellingen duurzaam te verenigen in hun streven om diversiteit en inclusie te verankeren in het DNA van deze organisaties. Het platform is enorm gegroeid tijdens corona. Aspha en Bart vinden met name de vanzelfsprekendheid waarmee het samenwerkingsverband zich ontwikkelt bijzonder. Zij geven aan dat het van belang is dat de partners elkaar scherp blijven houden en dat MBK uiteindelijk een gespreksonderwerp wordt wat niet beladen is. Bart: “Je voelt dat er heel veel behoefte is om het er over te hebben, maar op een heel veilige manier. We hopen in het collectieve veel te kunnen bereiken. Als tip geeft Bart mee: “Zoek elkaar op, houd het gesprek en durf je kwetsbaar op te stellen. Je moet het aangaan. Vanuit confrontatie kun je veel winnen. Je hebt spierpijn nodig om sterker te worden. Soms zelfs een blessure.” Aspha sluit zich hier volledig bij aan en benadrukt de kernwaarden die onontbeerlijk zijn in het proces: kwetsbaarheid, zelfkritiek en nieuwsgierigheid.

Meer diversiteit op het gebied van personeel bewerkstelligen
De P van Personeel was voor Roos Tattersall van Rijksmuseum Twente en Riva Nurse van de Reinwardt Academie. Roos vertelt dat het rijksmuseum al verschillende stappen heeft gezet om tot een meer divers personeelsbestand te komen, maar dat ze er nog (lang) niet zijn. Ze focussen zich momenteel primair op mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt, omdat die invalshoek past bij de plaats waar het museum is gevestigd. Bewustzijn van en kennis over je omgeving is van belang voor succesvol strategisch personeelsbeleid. Bij de Reinwardt Academie worden de erfgoed professionals van de toekomst opgeleid. De academie heeft momenteel een campagne lopen om de bachelor bij studenten onder de aandacht te brengen, zodat studenten een keuze hebben. De Reinwardt hoopt zo een diversere studentenpopulatie aan te trekken dan voorheen.

 Na bewustzijn volgen erkenning en herstel
Afsluitend was het woord aan Mirjam Moll, directeur van de Museumvereniging. Zij gaf aan dat hoewel de vereniging het onderwerp al langere tijd op de agenda heeft staan er méér aan gedaan kan worden. “Om verandering te weeg te brengen heb je dragers nodig. Je moet het voelen.”, met deze woorden voegde zij een P aan het rijtje toe: de P van Persoonlijk. Ook gaf Mirjam aan dat zij gelooft dat je diversiteit en inclusie iedere keer opnieuw met elke generatie moet bespreken. “Na bewustzijn volgen erkenning en herstel. Het is een dynamisch proces wat nooit klaar is. Juist in tijden van crisis heb je allemaal de kans om je te bezinnen op wat er werkelijk toe doet. Ik vind het hoopvol dat musea juist nu de handschoen oppakken op het gebied van diversiteit en inclusie.”


Opgeven Schouder aan Schouder
Let op Museumcontact.nl voor het derde webinar 26 oktober aanstaande, dat in het teken van duurzaamheid zal staan. Deelname is exclusief voor leden en kost € 7,50.

Reacties